In een toekomst vol AI bestaat de developer niet meer.

Waar gaat AI in onze levens heen? Waar kijken we over 50 jaar op terug? En voor de developer-mens: Wat kan een software engineer nog doen om de AI voor te blijven? Wat is ons bestaansrecht nog over 5 jaar? En over 10 jaar? Het antwoord is eigenlijk heel simpel:

“Ik denk dus ik ben”. Bijna 500 jaar later en het snijdt nog steeds hout. Verwacht niet een “deze 12 stappen moet je nemen als developer voor de toekomst”, want dat ga je hier niet lezen. Wat mij betreft raakt AI nu al veel dieper dan dat je met een “simpele fix” weer op weg kunt. En dat in anderhalf jaar. Wat een fascinerende tijd om in dit vak te zitten.

De storm die we AI noemen is hard aangekomen.

Ons vak is door de AI-storm enorm veranderd en gaat nog veel meer veranderen. Vergelijk het met de introductie van de computer, of de productielijn in de auto-industrie. Het is voor sommigen tragisch, voor anderen verfrissend, maar het heeft in ieder geval voor iedereen grote impact. De echte “codekloppers”, zoals we dat noemen, de “monteurs” in zekere zin, gaan het echt zwaar te verduren krijgen. Ik wil dit niet in “codetaal” brengen (pun intended): als je je vastklampt aan de dagelijkse bezigheden van developer zijn zoals die vóór AI bestonden, moet je vrezen voor je baan. Je gaat worden ingehaald door de machine. Stilstand is achteruitgang.

Begrijp me niet verkeerd. Ik snap heel goed waarom je stil zou gaan staan. Regelmatig sta ik zelf expres stil, gewoon om de wervelwind van de moderne wereld te aanschouwen en er – al is het maar heel even – geen onderdeel van te hoeven zijn. Even connecten. En dan niet met de Wi-Fi, maar met mezelf, mijn eigen persoon. Even te voelen dat de menselijke dingen die mijn leven belang geven écht in mijn kern zitten. En dat kan heel onbenullig zijn: tijdens een wandeling door het park mijn moeder even bellen en, doordat ik een hond zie, even samen reflecteren op onze favoriete viervoeters. Dat is geborgenheid. Menselijkheid.

Niet het uit elkaar getrokken worden tussen ontplofte productiviteit. Door de talloze (on)benutte strategische kansen, of door toekomstvoorspellingen en werkprocessen die sneller en sneller en sneller gaan. Tot op het punt dat je steeds vaker pas op de plaats moet nemen om je te herinneren waar je ook alweer mee bezig was, laat staan wat dat dan inhield. En als je dan alles écht goed wilt doen en controleren dan kun je maar beter zo veel mogelijk AI gebruiken om het werk rond te krijgen. En daarvoor moet je dan maar als kip zonder kop context bij elkaar blijven schrapen. Ik weet hoe het voelt, maar dat hoeft niet voor altijd zo te blijven. Hoe stop ik deze storm?

We kunnen alleen maar vooruit

Één ding is zeker: de wereld van software ziet er over 10 jaar heel anders uit, maar niemand weet waar het heen gaat, hoe graag we dat ook zouden willen. Maar, is dat ooit anders geweest? Zag de monteur aan de lopende band uit de jaren ’70 toen al wat de auto-industrie 50 jaar later zou zijn? Zag de PTT-post toen al dat hun hele wereld op zijn kop zou worden gezet door de computer? Het antwoord is nee. En zo is het altijd al geweest.

Een ding is zeker: de monteur werkt niet meer full-time met de steeksleutel in de hand aan de lopende band. Zijn baan is direct vervangen door een robotarm, maar hij is blijven gaan. Hij heeft namelijk één gigantisch voordeel t.o.v. de robotarm. Hij is geen machine, geen single-task uitvoerder, geen simpele sleutelaar. Hij is een mens.

Hij gaat nu bijna met welverdiend pensioen en werkt ondertussen als procesoperator. Zonder hem draait de fabriek niet, of het draait binnen de kortste keren stuk. Techniek is hij vol op mee bezig, en draait er iets niet volgens plan, dan legt hij de hele productielijn stil. Maar hij laat ook zijn steeksleutel liggen voor de impactboor.

Verandering

De monteur dacht na, paste zich aan, en ging door. Alles veranderde, en toch hij bleef boven. Als we dan toch een mens met een machine moeten vergelijken, dan is het een machine die purpose-built is om met constante verandering om te gaan. Om vooruit te blijven kijken. En dat gaat de developer ook doen. Hij wordt engineer.

De IT-wereld is op dit moment écht dé plek waar het gebeurt. Een ding is zeker: over 10, 20, 30 jaar werkt de developer niet meer met grote wallen onder zijn ogen, een suikervrije Red Bull, licht zwetend en heftig tikkend achter zijn PC omdat zijn idee morgenochtend af moet zijn. Nee. Morgenochtend is mooier dan dat, mensen. Gisteren heb je het beste idee ooit gekregen. De AI ligt op de loer, maar jouw beste idee bedenkt ‘ie niet. Laat staan dat ‘ie dat idee uit zichzelf gaat uitvoeren. Laat staan in één keer goed. Wij, mensen, staan nog altijd aan de productielijn van goede ideeën. En vandaag ga jij alweer door aan je volgende beste idee ooit.

Hoe weet ik dat? Omdat je mens bent. In hart en nieren. Van top tot teen. Je bent, dus je denkt. En als je als engineer dan wordt vervangen door AI over 10 jaar? Wat dan?

Simpel: “cogito ergo sum”, dus je bedenkt wel weer wat.